35-letnia kobieta od kilku lat leczy się u lekarza rodzinnego z powodu licznych dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (wzdęcia, nudności, czasami ból), częstego oddawania moczu, okresowego uczucia duszności, które nie jest związane z wysiłkiem. Dolegliwości te występują w różnych konstelacjach i nasileniu, prawie przez cały czas i nie mają związku z wydarzeniami życiowymi. Nie podejrzewa u siebie żadnej konkretnej choroby, ale funkcjonuje coraz gorzej. Pacjentka była konsultowana przez gastroenterologa i kardiologa, którzy po wykonaniu niezbędnych badań nie stwierdzili choroby. Stosowała różne leki p-bólowe, rozkurczowe oraz środki dostępne w aptekach bez recepty, ale nie zaobserwowała poprawy. Opisane dolegliwości odpowiadają kryteriom diagnostycznym:

B

Najbardziej charakterystyczne cechy opisywanych zaburzeń to ich uporczywość. Dolegliwości somatyczne różnego rodzaju utrzymują się przez co najmniej dwa lata, nie mają żadnego wyjaśnienia somatycznego. Pacjenci z reguły nie przyjmują do wiadomości możliwego„psychogennego” podłoża dolegliwości, odwiedzają wielu lekarzy w celu ustalenia diagnozy. Obserwuje się stopniowe pogorszenie funkcjonowania pacjenta(długotrwałe zwolnienia i niezdolność do pracy, wycofanie się z życia społecznego itd.). Objawy są zmienne, dotyczą wielu narządów, nie układają się w konkretny zespół chorobowy. Hipochondria charakteryzuje się lękiem przed poważną chorobą przy niewielu objawach, ból psychogenny dotyczy głównie dolegliwości bólowych, neurastenia to zespół zmęczenia i wyczerpania, a zaburzenia konwersyjne dają objawy neurologiczne niezgodne z uszkodzeniem somatycznym.